صندوقچه

درود بر همه دوستان، من خبرنگار اقتصادی و گردشگری هستم با توجه به رشته تحصیلی و همچنین علاقه خودم سعی می‌کنم مطالب اقتصادی و گردشگری نوشته شده توسط خودم را برای مطالعه شما بزرگواران منتشر کنم.

دلایل سرمایه گذاری چین در زمین های کشاورزی کشورهای آفریقایی
نویسنده : عماد عزتی خراسانی - ساعت ٩:٢٦ ‎ق.ظ روز ۱۳۸٩/۱٢/۱
 

با توجه به فشارهای زیادی که فعالان بخش خصوصی در زمینه مواد غذایی و محصولات کشاورزی به دولت چین جهت سرمایه گذاری به روی زمین های کشاورزی کشورهای دیگر می آوردند این کشور طبق یک دستورالعمل دولتی برای بررسی این خواسته هیاتی ویژه درنظر گرفت.

این هیات با توجه به این موضوع که خود کشور چین یکی از کشورهای بسیار بزرگ جهان است و زمین های زراعی بسیار زیادی را در اختیار دارد، موضوع را بررسی کرد.

همانطور که می دانیم همیشه مخالفان و موافقان حضور دارند به طوری که یکی از مخالفان این طرح رئیس مرکز تحقیقات کشاورزی چین این موضوع یعنی سرمایه گذاری روی زمین های کشاورزی کشورهای دیگر را یک عقیده اشتباه عنوان کرده و ارزش سرمایه گذاری آن را ناچیز شمرده و از سوی دیگر به گفته این مقام مسئول اگر قرار باشد در کشورهایی مثل آفریقا زمین های کشاورزی در اختیار چینی ها قرار گیرد با توجه به نیاز داخلی همان کشورها که از میزان بسیار بالای فقر و گرسنگی رنج می برند هیچ تضمینی برای بازگشت این محصولات به داخل کشور چین هست یا خیر؟

بنابراین، به عقیده این مقام چینی این سرمایه گذاری یک ریسک بالا برای دولت چین خواهد بود و تا حدودی هم غیر قابل اجراست. اما از سوی دیگر موافقان اعلام کردند که علاوه بر اقتصادی بودن این موضوع با توجه به ارزش افزوده زمین در آن کشورها این خود یک بازی برد برد خواهد بود. بنابراین تقریبا این هیات موضوع را منتفی اعلام کرد و تا اوایل سال 2006 میلادی مسکوت مانده بود.

اما، در سالهای اخیر این قانون شاید کمی برعکس شده و خود دولت چین علاقمند به این سرمایه گذاری در کشورهای دیگر شده است و تقریبا توجهی به اشکالات گرفته شده در گذشته توسط مقامات دولت خود نکرده.

 این تغییر رویه شاید تغییری که در سیاست های خارجی دولت ایجاد شده بود اعمال شد و آن تغییر نگرشی تازه به صنعت کشاورزی بود، به عقیده دولت مرکزی پکن بعد از صنعت نفت بهترین روش برای سرمایه گذاری در زمینه صنعت کشاورزی و صنایع زراعی می باشد.

این در حالی بود که چندی پیشتر سازمان خواروبار جهانی یعنی فائو اعلام کرده بود که به زودی در جهان جنگ غذا رخ خواهد داد و گرسنگی فراگیر خواهد شد.

سیاست جدید دولت چین به این صورت شده که بخش خصوصی در صنعت کشاورزی خود را مورد حمایت بسیار شدید قرار داد تا این صنعت امکان رشد و نمود خوبی را برای خود برنامه ریزی کند.

 و زمینه را برای سرمایه گذاری های بسیار عمده در کشورهای دیگر برای بخش خصوصی خود بسیار سهل و آسان کرد. با توجه به این سیاست جدید تمامی سرمایه گذاران این صنعت و حتی برخی از مهاجران چینی که در کشورهایی که پتانسیل سرمایه گذاری در زمینه صنعت کشاورزی را داشتند دست بکار شدند و طبق یک برنامه مدون از سوی دولت به سرمایه گذاری در این صنعت مشغول شدند.

این کشاورزان یا صاحبان صنایع دیگر نیازی به فرستادن محصولات خود به زادگاه مادری خود نداشتند بلکه با توجه به تغییراتی که در نیازهای جهان ایجاد شده بود همگی شروع به تامین نیازهای داخلی همان کشورهای محل سرمایه گذاری خود کردند و فقط درآمد حاصل از این صنعت بسیار سودآور را دوباره به کشورشان یعنی چین منتقل کردند که این موضوع برای دولت مرکزی چین یک فرصت طلایی به حساب آمد و درآمدهای هنگفت این صنعت که به چین منتقل شده بود را به بدنه صنعت خود تزریق کرد و رشد دوچندانی را برای خود به ارمغان آورد.

کشور چین در اواخر سال 2006 میلادی قراردادی با کشورهایی آفریقایی امضاء کرده است که طبق این قرارداد زمین های کشاورزی این مناطق برای کشت برنج توسط متخصصان چینی در اختیار بگیرد و تکنولوژی و لوازم لازم را نیز خودش تامین کند و بعد از آن سود حاصل را با کشور میزبان تقسیم کنند.

 بطور مثال این قرارداد با کشور ونزوئلا و کوبا نیز به امضاء رسیده است. با توجه به رشد تقاضای نهاده های کشاورزی در جهان این حرکت نشان دهنده آن است که کشور چین دیگر زیاد تمایلی به سرمایه گذاری های کلان در زمینه های صنعتی ندارد بلکه رویه خود را به سمت سرمایه گذاری روی صنایع غذایی متمرکز کرده است که البته این یک آینده نگری بسیار زیرکانه نیز هست.

کشور چین با این قراردادهای همکاری چندین هدف را دنبال می کند که به ترتیب ذیل می باشند.

1.      امکان رقابت بسیار زیاد با دیگران در بازارهای هدف

2.      عدم آلودگی محیط زیست کشورش و فقیر شدن خاک حاصلخیز چین به دلیل استفاده بیش از حد کودهای شیمیایی

3.      عدم نیاز به مصرف سوخت برای حمل و نقل محصولات تولیدی چین به دیگر کشورها

4.      ایجاد بازارهای مصرف جدید برای صنایع کشاورزی و صنایع وابسته به آن در دیگر کشورها

5.      اشتغال زایی بیش از پیش برای اتباع چینی خارج از کشور

همانطور که می دانیم چین یکی از بزرگترین تولید کنندگان برنج در جهان می باشد که حالا با این قراردادها قصد وارد کردن محصولات خود را از خاک کشورهای دیگر به بازارهای مصرف را دارد یعنی شما همان برنج های چینی را از کشور ونزوئلا تحویل می گیرد .

شاید این تصمیم قدرت رقابت دیگران را کمتر خواهد کرد چون چین برای فروش محصولات خود نه نیاز به هزینه کردن برای حمل و نقل دارد و هم با توجه به سرمایه گذاری های انجام شده در مناطق مختلف جهان همیشه  محصول آماده برداشت در دسترس دارد . درواقع یک سری فروشگاه های تولید به مصرف زنجیره ای در کل جهان ایجاد کرده است.

چین با استفاده از تکنولوژی های بسیار پیچیده توانسته برنج شالیزارهای اجاره ای خود را تقریبا تا 6 برابر افزایش برداشت بدهد بنابراین آن زمین ها با این رشد برداشت علاوه بر مستهلک شدن هزینه ها سود آورد نیز شده اند.

بطور مثال کشور چین سالها پیش اقدام به خرید حدود 5000 هکتار از زمین های کشاورزی کشور فیلیپین را کرده بود و تمامی این پروژه را در آن برای کشت برنج در آن امتحان کرده بود و پس از انجام بررسی های اقتصادی حالا این طرح را در سطح جهان و بخصوص آفریقا به اجرا گذاشته است.

کشور چین برای پایین نگه داشتن هزینه های تولید در کشورهای هدف خود هیچگاه از کارگران چینی استفاده نکرده و نمی کند بلکه با توجه به فقر گسترده در کشورهای هدف فقط نیروهای متخصص را چینی در نظر گرفته و دیگران برای کارهای ساده از کشور محل سرمایه گذاری استفاده می شود و همیشه دولت کشور هدف را به خود مدیون می کند که سرمایه گذاری های خارجی چینی ها باعث ایجاد فرصت های شغلی برای کشورهای هدف شده است حال آنکه این بازی برد برد فقط به نفع چین خواهد بود و کشورهای هدف غافل از هزینه سنگینی که در آینده برای احیاء محیط زیست خود باید بپردازند از این قراردادها بسیار خوشحال هستند.